Selamlar. Bu makalede File server’da bir anlamda yedekliliği sağlamak amacıyla File Server Failover Cluster yapısını kuracağız. Böylece 1’den fazla File Server olan bir yapıda File Server çöktüğünde diğeri devreye girip hizmet vermeye devam edecek.

4 adet sanal makineyle çalışacağız. İlk etapta cihazların IP adresi ve rol durumlarını aşağıdaki gibi yapılandırdık.

Domain Controller     – INT 192.168.10.1/24    (Domain kurulumu yapıldı –> sistemdesk.local)

File Server 1                 – INT 192.168.10.10/24  (Domain’e dahil edildi – Failover rol kurulumu yapılmadı)

File Server 2                 – INT 192.168.10.12/24  (Domain’e dahil edildi – Failover rol kurulumu yapılmadı)

Win11Client                  – INT                                   (Domain’e dahil edildi)

DC makinemiz aynı zamanda bir ISCSI target server olacak. Bu makineye rol kurulumu ile başlıyoruz.

iSCI Target Server ve iSCSI Target Storage Provider (VDS and VSS hardware providers) rollerini kuruyoruz.

Şimdi iSCI Target Server üzerinde sanal diskler oluşturmam gerekiyor. Bunun için  Server Manager‘da File and Storage Services‘a gelip iSCI‘ye tıkladım ve to create an iSCI virtual disk, start the iSCI virtual disk Wizard kısmına tıklıyorum.

iSCI sanal disklerinin yerini default olarak bırakıyorum.

Diskler için bir isim girelim. ClusterVolume yazdım.

Diskin boyutunu belirleyelim. 15 GB verdim ve Dynamically expanding olarak belirliyorum.

New iSCI Target işaretliyorum ve sonraki ekranda Target name olarak aynı ismi yazıyorum.

Access Servers penceresinde Add butonuna tıkladım. Type olarak IP Address seçip hem iSCI target server olan bu makinenin hem de File Server’ların IP”lerini yazıyorum.

Bu pencereyi Next deyip geçiyorum. Sonraki pencerede özeti inceleyip Create butonuna tıklıyorum.

Şimdi bir disk daha oluşturacağız. Aynı şekilde sağ tıklayıp New iSCI Virtual Disk diyorum. Açılan pencerede dizini default olarak bırakıp Next diyoruz. İsim verme kısmında Quorum yazıyorum.

Dynamically expanding seçili ve 1 GB boyut veriyorum. Sonraki ekranda New iSCI target diyorum ve devamında yine isim kısmına Quorum yazıyorum.

Access Servers penceresinde Add butonuna tıkladım ve az önce yaptığım gibi iSCI Target Server ve File Server’ların IP’lerini ekliyorum.

Oluşturduğumuz sanal diskler C dizini içinde iSCIVirtualDisks klasöründe bulunuyor. Bu diskler şu an Not connected durumda. Bunları bağlamak için Server Manager’da Tools altında iSCI Initiator aracını açıyorum. iSCI service‘i açacağını söylüyor. Yes diyoruz.

Açılan pencerede target server’ın yani içinde bulunduğumuz makinenin IP’sini yazıp Quick connect tıklıyoruz. Inactive durumdaki diskleri connect diyerek bağlıyoruz ve Done tıklayıp kapatıyoruz.

Şimdi Server Manager’da iSCI ‘de refresh attığımızda disklerin connected olduğunu görüyoruz.

Diskleri bağladık ama henüz görünmüyor. Disk Management aracıyla diskleri online yapıp harf veriyorum. Böylece Target Server’ı oluşturmuş oluyorum.

Şimdi Failover Cluster yapısını kurmaya başlayabiliriz. Önce Hyper-V Manager içinde Virtual Switch Manager’da Internal bir swtich oluşturup adına FS-SW diyorum ve her iki file server’a takıyorum. IP’lerini de şu şekilde veriyorum:

FILESRV1 – 192.168.20.1/24

FILESRV2 – 192.168.20.2/24

IP verirken Advanced butonuna tıklayıp DNS sekmesinde Register this connections addresses in DNS işaretini kaldırıyorum.

Şimdi her iki File Server’da Failover Clustering ve Multipath I/O özelliklerini kuruyorum.

FILESRV1’de Server Manager’da iSCI Initiator‘u açıyorum. Servisin başlatılacağını söyleyen uyarıya Yes diyorum.

Target kısmında içinde bulunduğum Target server’ın IP’sini yazıyorum ve Quick connect diyorum. Her iki diski de Connect butonuyla bağlayıp Done diyorum.

Şimdi bu diskleri Disk Management aracında Online yapalım.

FILESRV2‘ye geldim. iSCI Initiator‘ı açıyorum. Çıkan uyarı da Yes diyerek servisi başlatıyorum. Yine Target Server’ın IP’sini yazıp Quick connect diyorum ve diskleri Connect yapıyorum. Sonrasında Disk Management’da diskleri Offline olarak bırakıyorum.

FILESRV1‘e geldim. Failover Cluster Manager‘ı açıyorum. Açılan pencerede Create Cluster‘a tıklıyorum. Burada Browse butonuna tıklayarak FILESRV1 ve FILESRV2‘yi gösteriyoruz.

Devam ediyoruz. Ayarlarımın doğruluğunu kontrol etmek isteyip istemediğimi soruyorum. Ayarlarımdan eminsem No deyip devam ediyorum. Burada Cluster’a bir isim girip boşta olan bir IP yazıyorum. Konfigürasyonu onaylayıp kurulumu gerçekleştiriyorum, bittiğinde Finish diyorum.

Cluster yapısı ekrana geldi. Şimdi bu yapıyı konfigüre edelim. Cluster’a sağ tıklayıp Configure Role diyoruz. Next deyip ilerliyoruz. File Server seçip devam edelim ve File Server for general use seçelim.

Bir isim ve boşta bir IP verelim. Storage‘ı seçtikten sonra bu kurulumu da bitirelim.

File Cluster çalışır durumda. Burada bir paylaşımlı alan tanımlaması yapalım. SMB – Quick Share profilini seçiyorum. Next diyerek devam ediyorum ve paylaşım için bir isim giriyorum. FileShare yazdım. Devam edip kurulumu bitiriyorum.

Şu an cluster rolü FILESRV1 üzerinde yürüyor. Bunu değiştirmek istersek üstüne sağ tıklayıp Move diyerek, Select Node ile değiştirebiliriz.

Şu an DC’de Active Directory Users and Computers kısmında Computers’de Cluster yapımız gözüküyor. Client’a geliyorum, \\filecluster\FileShare yazarak cluster paylaşım alanını açıyorum.  Burada bir dosya oluşturup kaydediyorum.

FILESRV1’e dönüp son kontrolümü yapıyorum. Owner Node bu makine. Bu makine çöktüğünde FILESRV2 devreye girerek paylaşım alanını yönetecek.

Şimdi FILESRV1’i kapatıp gözlemlemek amacıyla hızlıca FILESRV2’ye geçiyorum. Owner Node kısmında artık FILESRV2 yazıyor.

Test edelim. Win11’e gelip paylaşım alanına erişiyorum. Belge aynı şekilde duruyor. Herhangi bir sorun yok.

Böylece File Server Failover Cluster yapısını kurmuş olduk. Bir sonraki makalede görüşmek üzere. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalede Windows Server 2022 üzerinde kurmuş olduğumuz File Server Resource Manager‘da dosya filtreleme çalışması yapacağız. File Server rolünün kurulumunu ve kota uygulamasını önceki örneklerimizde yapmıştık. İlgili makalelere aşağıdaki linklerden ulaşabilirsiniz:

File Server Kurulumu ve Konfigürasyonu

File Server Kota Oluşturma

File Server’da dosya filtrelemesi yaparak, paylaşımdaki klasörde kaydedilen dosyalar üzerinde tam kontrol sağlayabiliriz. Bunu da dosya uzantılarını belirlediğimiz bir şablon vasıtasıyla yapacağız.

Bir önceki makalede kullandığım yapıyla devam edeceğim. Hatırlayalım, biri Windows Server 2022, diğeri de Windows 11 olmak üzere iki sanal makineyle çalışıyoruz. Windows 11’den server’a ağ erişimi var ve File Server’da SHARE isminde bir paylaşıma açık klasör bulunmakta. Kullanıcılar dosyalarını bu klasöre kaydediyor.

Filtreleme işlemini 2 farklı senaryo halinde yapacağız. Öyleyse başlayalım.

İlk senaryomuzda kripto virüslerinin kullandığı dosya uzantısını engelleyeceğiz. Bununla birlikte ses ve video, backup, exe, imaj, sistem, geçici dosyalar ve web dosyalarının da File Server’daki SHARE klasörüne kaydedilmesini engelleyeceğiz.

File Server Resorce Manager‘ı açıyoruz. Burada File Screening Management sekmesi altında File Group‘a tıklıyoruz ve Create File Group diyerek bir dosya grubu oluşturalım.

Açılan pencerede bu gruba bir isim verelim. Örneğin Cryptolocker virus grubu yazdım. Daha sonra Files to include kısmına, engellemek istedğim *.cry *.cryp *.crypt gibi virüs uzantılarını yazıp Add butonuyla listeye ekliyorum. OK deyip bu pencereyi kapattım. File group penceresinde oluşturduğum grubu görebiliyorum.

File Screen Templates sekmesine geliyorum. Create file screen template diyorum. Açılan pencerede bu şablona bir isim giriyorum. Yasaklı uzantılar template yazdım. Active Screening seçiyorum. Böylece altta işaretlediğim ses ve video dosyaları, kripto virüs dosyaları gibi dosyaların file server’da depolanmasını engelleyeceğim. Sıkıştırılmış dosyalar, email dosyaları, office dosyaları ve text dosyalarını ise işaretlemiyorum. Kullanıcılar bu dosyaları file server’da barındırabilecek.

Ayrıca bu pencerede Email Message sekmesinde gerekli alanları doldurduğumuzda, bir kullanıcı file serverdaki klasöre yasaklı dosya kaydetmeye çalışırsa admine mail gönderilmesini sağlayabiliriz. Aynı şekilde Event Log sekmesinde Event viewer’a uyarı düşmesini sağlayabiliriz.

OK deyip pencereyi kapattığımızda Yasaklı Uzantılar template‘i listede görüyoruz.

Şimdi bu template’i file server’daki SHARE klasörüne uygulayalım. File Screens sekmesine gelip Create file screen butonuna tıklıyoruz. Açılan pencerede Browse butonuna tıklayarak kullanıcıların dosyalarını barındırdığı klasörü seçiyorum. Derive properties.. kısmında az önce oluşturduğum Yasakli Uzantılar template’i seçiyorum ve Create dediğimde yapmış olduğum ayarlar File Screens listesinde gözüküyor.

Konfigürasyonu yaptığımıza göre test edelim. Win11Client makinesinden File Server’daki SHARE klasörüne erişip önce yasaklı bir dosya (video) kaydetmeyi, sonra da izin verilen türde bir dosya (text) kaydetmeyi deneyeceğim.

Yasaklamış olduğumuz .mp4 uzantılı video dosyası klasöre kopyalanmıyor. İzin verdiğimiz .txt dosyası ise klasöre kaydedilebiliyor.

Şimdi biraz daha farklı bir senaryo deneyelim. Bu sefer File server’a kullanıcılar sadece izin verdiğimiz dosya türlerini kaydedebilsin, belirlediğimiz uzantılar dışındaki dosyaları kaydedemesin.

File Server Resource Manager‘da File Group sekmesine gelip Create file group tıklıyorum.

Açılan pencerede bu dosya grubuna bir isim verelim. Daha sonra Files to include’a yani engellenecek dosya türleri kısmına *.* yazalım. Files to exclude kısmına ise izin vereceğimiz dosya uzantılarını yazıyoruz. Örnek olarak *.rar *.zip *.docx gibi birkaç uzantı yazdım. OK deyip kapatıyoruz. Yaptığımız ayar File group kısmına geliyor. Bu grubu oluşturarak File server’a şunu söylemiş olduk, “bütün dosya türlerini engelle ama belirlediğim uzantılar hariç”

File Screen Templates‘e gelip Create file screen template tıklıyorum. Bu pencerede template’e bir isim veriyorum. Active Screening işaretli, az önce oluşturduğum IZINLI DOSYALAR isimli dosya grubunu işaretliyorum ve OK deyip bunu kaydediyorum.

Şimdi bu template’i klasöre uygulayalım. File Screens sekmesine gelip Create file screen tıkladım. Bu pencerede Browse butonu ile kullanıcıların dosyalarını kaydedeceği klasörü seçiyoruz. Derive properties.. kısmı işaretli ve burada az önce oluşturduğumuz template’i seçiyoruz. Create dediğimizde File Screens kısmında bu ayar gözüküyor.

Şimdi test edelim. Win11Client makinesinde paylaşım klasörüne erişip az önceki konfigürasyonda izin vermiş olduğumuz .txt uzantılı bir dosya kopyalamayı deniyorum ve kopyalanıyor.

İzin verdiğim dosya uzantıları arasında yer almayan bir .mp4 video dosyası atmaya çalıştığımda ise bloklanıyor.

Böylece File Server’da dosya filtrelemesi konfigürasyonunu yapmış olduk. Bir sonraki makalede görüşmek üzere. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalemizde File Server Resource Manager rolünün kurulumunu ve ilk konfigürasyonu konusunu göreceğiz.

File server, yapımızdaki kullanıcıların ortak kullandığı bir dosya sunucusudur. File Server Resource Manager rolü sayesinde kullanıcıların izin verdiğimiz uzantılar dışında dosya tutmasını, belirlediğimiz ölçüde depolama alanını aşmasını engelleyebilir, sunucudaki kullanıcı faaliyetlerini raporlayabilir, bunların mail yoluyla iletilmesini sağlayabiliriz. File Server Resource Manager bu fonksiyonları yönetmemizi sağlayan roldür.

Makalede rol kurulumunu yapıp konfigürasyona göz atacağız.

Öyleyse kuruluma geçelim.

Server Manager’da aşağıdaki gibi File Server Resource Manager rolünü seçip kurulumu tamamlıyoruz.

Rol kurulumundan sonra Server Manager’da Tools altından File Server Resource Manager aracına tıklayarak açalım. Şimdi ilk ayarlarımızı yapılandıralım.

Sol üstteki File Server Resource Manager‘a sağ tıklıyoruz ve Configure Options diyoruz.

Açılan pencerede Email Notifications sekmesinde File server’la ilgili gönderilmesini istediğimiz raporları gönderecek SMTP server IP’si, admin email adresi, gönderen server email’i gibi bilgileri giriyoruz. Altta bulunan Send Test E-mail butonu ile mailin gidip gitmediğini kontrol edebilirsiniz.

Notifications Limit sekmesinde ise ard arda meydana gelen aynı sorunlarla ilgili (kota aşımı, yasaklı uzantı gibi) gönderilen aynı tip bildirimler için bir zaman limiti belirleyebiliriz. Burayı default 60 dakika bırakıyorum.

Storage Reports sekmesinde, hangi olaylar için kaç günlük rapor tutulacağını ayarlıyoruz. Mesela bir kullanıcı, yasakladığımız uzantıya sahip bir dosyayı yüklemeye çalıştığında bu rapora yansıyacak. Bunun için File Screening Audit‘e tıklayıp Edit Parameters diyoruz ve mesela 30 yazıyoruz. böylece son 30 gün içinde bir kullanıcı yasaklı uzantılı dosya yüklemeye kalktığında bu rapora kaydedilecek. Ayrıca yine bu pencerede bu tip olay raporlarını uygulayacağımız kullanıcıları seçebiliriz.

Report Locations sekmesinde olay raporları, zamanlanmış raporlar ve manuel alınan raporlar için kaydetme alanı belirleyebiliriz.

Access-Denied Assistance sekmesinde ise bir kullanıcı, girmesinin yasak olduğu bir klasöre erişmeye çalıştığında alacağı uyarı mesajını belirleyebiliriz.

File Screen Audit sekmesinde Record file screening activity in the auditing database kısmını işaretlediğimizde dosya denetimi devreye giriyor ve Auditing database’e kaydediliyor.

File Server kurulumu ve konfigürasyonuna göz attık. Bir sonraki makalede kullanıcılar için kota oluşturacağız. Hoşçakalın.