Selamlar. Bu makalede yedeğini almış olduğumuz Active Directory yapısını Restore edeceğiz. Bunu 5 adımda yapacağız.

1. Domain Controller içinde Organizational Unit‘ler oluşturacağız.
2. Backup alacağız.
3. Oluşturduğumuz bu OU‘ları sileceğiz.
4. Backup’ı restore edeceğiz.
5. Silinen OU’lar geri gelmiş mi kontrol edeceğiz.

Yedeği kaydetmek için bir sanal disk eklemiştik. Mevcut yapıyı hatırlayalım.

Aşağıdaki gibi OU’lar oluşturuyorum.

Şimdi içinde OU’lar ve User’lar varken Backup alıyoruz. Nasıl yapıldığına aşağıdaki makaleden göz atabilirsiniz:

Backup’ı aldıktan sonra Active Directory Users and Computers‘deki OU’ları siliyoruz.

Şu an bütün Active Directory Organizational Unit’leri silmiş durumdayız fakat elimizde backup’ımız var. Şimdi Bu yedeği restore edelim. Bunun için ilk yapacağım şey Başlat‘a sağ tık yapıp Run kısmını açmak ve msconfig yazmak.

Açılan pencerede Boot sekmesine geliyoruz ve altta Safe boot‘u ve Active Directory Repair‘i işaretliyorum. OK deyip restart atıyoruz. Restart ettiğinde farklı bir şekilde giriş yapacağız.

.\Administrator şeklinde giriş yapıyorum.

Oturum açıldığında Windows Server Backup‘ı açıyoruz ve Recover kısmına tıklıyoruz.

Yedeğimizi alırken bu server’a takılı bir diski seçmiştik. O yüzden This server‘ı seçiyoruz. Eğer backup başka bir konumdaysa A backup stored on another location’ı seçin.

Burada önceden almış olduğumuz backup’la ilgili yeri, tarihi gibi bilgileri görüyoruz.

Bu ekranda yedeğin nereye yükleneceğini seçiyoruz. Original Location‘ı seçiyorum, herşey olduğu gibi eski yerine gelsin.

Yalnız bu seçeneğin altında perform an authoritative restore of Active Directory files diye bir seçenek daha var. Bu da, eğer ortamda başka DC varsa restore işleminden sonra Domain Controller’da gerçekleşen değişikliklerin, diğer DC ile replike olması anlamına geliyor.

Örneğimizde Additional DC olmadığı için bunu işaretlemiyorum.

Restore sonrası tekrar replikasyon olacağı için DC’ye yük bineceğini, gecikmelerin yaşanabileceğini belirten bir uyarı çıkıyor. OK deyip devam ediyoruz.

Automaticaly reboot seçeneğini işaretlemiyoruz. Son bir işlem yapacağız. Recover butonuna tıklayarak geri yükleme işlemini başlatıyoruz.

Bu noktada 2 seçeneğimiz var. (İlkinde hata alabilirsiniz, ben direkt ikinci seçeneği görsellerle anlatacağım)

1. seçenek: Recover işlemi bittiğinde restart butonuna tıklamıyoruz. msconfig ekranını açıp Boot sekmesi altında Safe boot işaretini kaldırıyoruz. Sonra General sekmesine gelip Normal startup’ı seçiyoruz ve OK deyip restart atıyoruz. Normal bir şekilde oturum açtığımızda komut ekranı açılacak. Enter’a basıp recovery işlemini bitiriyoruz.
2. seçenek: Recover işlemi bittiğinde restart butonuna tıklayıp sistemi yeniden başlatıyoruz. Yine .\Administrator olarak giriş yapıyoruz. msconfig penceresini açıp Boot sekmesi altında Safe boot işaretini kaldırıyoruz. Sonra General sekmesine gelip Normal startup’ı seçiyoruz ve OK deyip tekrar restart atıyoruz. Bu sefer normal şekilde domain’e giriş yapıp, otomatik açılan komut ekranında Enter’a basarak recovery işlemini sonlandırıyoruz.

Gördüğünüz gibi Active Directory nesnelerimiz tekrar eski yerine geldi. Bir sonraki makalede görüşmek üzere. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalede Active Directory yapısını zamanlanmış olarak değil de, manuel olarak yedekleme işlemini yapacağız. Baştan başlayalım, aşağıdaki adımları takip ederek Windows Server Backup rolünü sisteme kuruyoruz.

2) Daha sonra Active Directory yedeğini kaydedeceğimiz bir sanal disk oluşturup sisteme takıyoruz. Bu adımı sanalda çalıştığımız için yapıyorum. Gerçek ortamda sisteme takılı bir fiziksel diski bu iş için kullanabilirsiniz. Ayrı bir diski backup için kullanacaksanız direkt 3. adıma geçin.

3) Server Manager’da Tools sekmesi altında Windows Server Backup’ı açıyoruz. Local Backup’a tıklayıp, elle 1 seferlik yedek alacağımız için sağ tarafta Backup Once’a tıklıyoruz.

Daha önce zamanlanmış bir yedekleme ayarlamadığımız için Different Options‘ı seçiyoruz.

Sadece System State yedeği alacağımız için Custom‘ı seçiyoruz. Açılan ekranda Add Items‘a tıklayıp System State‘i işaretliyoruz.

Yedekleme işlemi için bir sanal disk oluşturup bunu sisteme eklemiştik. O yüzden Local drives‘ı seçiyoruz.

Eğer başka bir yerdeki paylaşımlı bir klasöre yükleyeceksek Remote Shared Folder‘ı seçmemiz gerekiyor.

Yedeği yükleyeceğimiz diski seçiyoruz.

Backup butonuna tıkladığımızda yedekleme işlemi başlıyor.

Başarıyla tamamlandığında Backup işlemi bitiyor. Bir sonraki makalede bu yedeği restore edeceğiz. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalede Windows Server 2019‘da Active Directory yapısı için zamanlanmış bir backup görevi (backup schedule) oluşturacağız. Böylelikle DC ile ilgili herhangi bir olumsuz durumda yedek aldığımız haline dönebileceğiz.

Server Manager’da Windows Server Backup’ı seçip next’le ilerleyerek rolü kuruyoruz.

Bu noktada şunu belirteyim, gerçek ortamda yedeğinizi kaydedeceğiniz diski backup ayarlarını yapılandırırken kendiniz seçebilirsiniz. Ben bu örnekte backup’ı sanal diske kaydedeceğim. Bu kısmı yapmak zorunda değilsiniz. Bu çalışmada bu sanal diski, server’a takılmış başka bir disk olarak düşünün.

Hyper-V Manager’a gelip New kısmında Hard Disk’i seçiyorum.

Açılan pencerede next diyerek diğer adıma geçiyorum. Burada VHDX seçip sonraki adımda da Fixed size‘ı seçiyorum. Yani VHDX uzantılı ve sabit boyutlu bir disk oluşturuyorum.

Oluşturduğum diske bir isim veriyorum.

Diskin boyutunu belirliyorum. Bu örnek için 20 GB bir alan işimizi görecektir. Sonra da finish diyerek diski oluşturuyorum.

Oluşturduğum bu sanal diski, Domain Controller görevini gören sanal makineye takacağım. Bunun için de VM’in üst kısmında Settings‘e tıklayıp konfigürasyon ekranına geliyorum.

Açılan pencerede sırasıyla SCSI Contoller, Hard Drive, Add kısımlarına tıklıyorum ve az önce oluşturduğum diski seçiyorum.

Oluşturup VM’e taktığımız bu sanal diski, aşağıdaki adımları uygulayarak biçimlendiriyorum.

Yedeğin yer alacağı diski oluşturduk, VM’e taktık ve biçimlendirdik. Bu adımdan itibaren backup alma işlemine başlayabiliriz. Server Manager’da Tools sekmesi altında Windows Server Backup‘ı açıyoruz ve ardından Local Backup‘a tıklıyoruz.

Zamanlanmış bir yedek alma görevi konfigüre edeceğiz. Bunun için Backup Schedule butonuna tıklıyoruz ve açılan pencerede next diyoruz.

Burada Custom kısmını seçerek belli bir server bileşeni yedekleyeceğimizi belirtiyoruz.

Bu kısımda Add Items bölümüne tıklayarak yedekleyeceğimiz bileşenleri seçiyoruz. Eğer bu aşamada Bare metal recovery seçersek tüm sistemin yedeğini alıyor ve bu yedeği, donanım farketmeksizin geri yükleyebiliyoruz. Biz System State seçiyoruz.

System State’i seçtikten sonra next diyerek devam ediyoruz.

Zamanlanmış bir yedekleme yapacağımızdan bahsetmiştik. Bu adımda backup işleminin başlama saatini belirliyoruz. İş akışının aksamaması için mesai dışı bir saat seçiyorum.

Backup’ın nerede tutulacağını soruyor. Bu iş için server’a ayrı bir disk takmıştık. O yüzden Backup to a hard disk that is dedicated for backup seçeneğini işaretliyoruz. Diğer seçenekler ise;

back up to a volume: Eğer sadece backup için ayırdığımız bir disk yoksa bunu seçebiliriz. Böylece backup’ı disk içinde bir volume alabiliyoruz. Ayrıca backup işlemi esnasında disk performansının %200 civarında düşeceğini söylüyor ve diğer server verilerini bu volume’de tutmayın diye de bir uyarı yapmış.

back up to a shared network folder: Eğer backup’ı server’da lokal olarak değil de network paylaşımlı başka bir yerde tutmak istiyorsak bunu seçiyoruz. Sadece 1 backup alacağı ve sonraki backup’ların bu backup’ın üstüne yazılacağı konusunda da bizi uyarmış.

Bu adımda backup’ın tutulacağı diski seçiyoruz. Show all available disks butonuna tıklıyorum ve bu iş için kullanmak istediğim diski seçiyorum.

Tekrar belirlediğim diski seçip next diyorum.

Seçtiğim diskin sadece backup için ayrıldığını, file explorer’da gözükmeyeceğini, biçimlendirileceğini ve içindeki tüm verilerin silineceğini belirten bir uyarı çıkıyor. Yes diyorum ve sonraki adıma geçiyorum.

Finish butonuna tıkladığımda zamanlanmış backup görevi oluşturuluyor. Artık hergün saat 04:00’de Active Directory backup‘ı alınacak.

Bu makalede Active Directory System State için backup schedule oluşturduk. Bir sonraki makalede Windows Server 2019 Active Directory yapısı içinde manual backup almayı göreceğiz. Hoşçakalın.

Selamlar. Önceki makalede FSMO rollerini barındırmayan Domain Controller’ı metadata cleanup yöntemiyle kaldırmıştık. Artık yeni bir Primary DC’miz var. Fakat önceden Additional DC olarak görev yapan bu yeni Primary DC’nin adı hala W2K19ADC olarak duruyor.

İşte bu noktada Active Directory yapısı içinde tek bir Domain Controller bulunuyorsa ve ismini değiştirmemiz gerekiyorsa yapmamız gereken işlemlerden bahsedeceğim. Bu işlem hangi durumlarda işe yarar veya yaramaz sorusuna gelirsek, eğer DC’nin adı herzamanki yolla, sıradan bir makine adı değiştirir gibi değiştirildiyse bu yöntem işe yaramaz çünkü netdom eski ismi görmeyecektir. O yüzden bu metod sadece DC ismi normal yolla değiştirilmemiş makinede çalışır.

Eğer DC adını normal yolla değiştirdiyseniz ve metadata karışmışsa DC’nin eski adını tekrar verin, reboot edin ve sonrasında birazdan anlatacağım yöntemi kullanın.

İlk olarak DC’nin full backup’ını alıyoruz. Bunun anlatımı da sitede mevcut. Daha sonra aşağıdaki adımları uyguluyoruz.

Bu server’ın adını kontrol edelim. Kullanacağım komut netdom computername W2K19ADC /enumerate.

netdom computername <şu anki isim ve domain> /add:<yeni isim ve şu anki domain> şeklinde bir komutla devam ediyorum. Yani bu örnekte yazacağım komut

netdom computername W2K19ADC.sistemdesk.com /add:W2K19PDC.sistemdesk.com

Şimdi eklediğimiz bu ikinci ismi asıl isim yapacağız.

Bunun için netdom computername <şu anki isim ve domain> /makeprimary:<yeni isim ve şu anki domain> şeklinde komut yazıyorum.

netdom computername W2K19ADC.sistemdesk.com /makeprimary:W2K19PDC.sistemdesk.com

Değişiklik yapıldıktan sonra sistemi yeniden başlatıyoruz ve ismi kontrol ediyoruz.

Şimdi eski ismi tamamen kaldıralım. netdom computername <yeni isim ve şu anki domain> /remove:<eski isim ve şu anki domain>

netdom computername W2K19PDC.sistemdesk.com /remove:2K19ADC.sistemdesk.com

Eski isimli DNS kaydını da siliyorum.

Bir süre bekledikten sonra DC’yi reboot ediyoruz ve yeni ismiyle kullanıma hazır hale geliyor. Bir sonraki makalede Active Directory Backup and Restore konusunu inceleyeceğiz. Hoşçakalın.

Selamlar. Önceki makalemizde Active Directory yapısında çöken Primary DC’den, Additional DC’ye FSMO rollerini seize komutu yardımıyla transfer etmiştik ve artık FSMO rollerini Additional DC barındırıyordu. Böyle bir durumda ortamda hala 2 adet Domain Controller olduğu için FSMO rollerinin yeni sahibi olan DC, çöken diğer DC ile hala replike olmaya çalışacak, bu da kendisine hem gereksiz bir yük bindirecek hem de hatalara sebep olacaktır. O yüzden artık işimize yaramayan Domain Controller’ı uygun bir şekilde kaldıracağız. Bu işleme de metadata cleanup diyoruz.

Şu şekilde bir AD ortamımız olduğunu hatırlayalım.

Primary DC: (arızalı ve FSMO rollerini artık barındırmıyor)

IP:         192.168.1.10/24

DGW:   —

DNS:    192.168.1.10

Additional DC: (çalışıyor ve FSMO rolleri bu DC üzerinde)

IP:         192.168.1.20/24

DGW:   —

DNS:    192.168.1.10

İşleme başlamadan önce FSMO rollerinin sağlıklı çalışan DC üzerinde olduğunu teyit edelim. Bunun için hali hazırda çalışan Additional DC’ye gelip netdom query fsmo komutunu kullanıyorum.

Ayrıca Active Directory Users and Computers’de Domain Controllers kısmında hala Primary DC mevcut gözüküyor. İşimiz bittiğinde artık burada gözükmeyecek.

Metadata cleanup işlemine başlayalım. FSMO rollerini barındıran ve sağlıklı çalışan DC’deyim. Komut ekranını açıp ntdsutil komutuyla başlıyorum.

Şimdiki komutumuz metadata cleanup.

connections komutu ile devam ediyoruz.

Bağlantıyı sağlamak için connect to server komutu ve devamında şu an sağlıklı çalışan DC’nin ismini domainle birlikte yazıyorum. Yani örneğimizde kullanacağım komut, connect to server W2K19ADC.sistemdesk.com

Şu an FSMO rollerini üzerinde barındıran ve Primary DC olarak görev yapan W2K19ADC adlı DC’ye bağlandık. Bu noktada quit komutuyla çıkıyorum.

select operation target komutu ile devre dışı kalmış DC’ye ulaşmaya çalışacağız.

Active Directory yapımızda şu an 1 tane site var ama daha fazla da olabilir. list sites komutu ile yapıdaki site’ları görüyoruz.

Dikkat ederseniz site bilgisinin bulunduğu satırın başında 0 rakamı yazıyor. Bunu seçeceğiz. select site 0 komutunu yazıyoruz.

Site’ı seçtiğimize göre daha detaya doğru ilerleyelim. list domains diyoruz ve sonrasında domain’imizi seçeceğiz.

Tek domain’imiz olan sistemdesk.com’u gösteriyor. Numarası da sıfır.

domain’i seçmek için select domain 0 komutunu kullanıyoruz.

Kaldırmak istediğimiz DC’ye ulaşmak üzereyiz. list servers in site komutu ile site’daki serverları listeliyoruz.

2 adet DC gözüküyor. Tekrar hatırlayalım, şu an Primary DC olarak görev yapan makine W2K19ADC. Active Directory’den kaldırmak istediğimiz makine ise W2K19PDC isimli arızalı DC. Öyleyse satır başında 0 rakamı bulunan DC’yi kaldıracağız. Bunun için de önce select server 0 komutuyla DC’yi seçiyoruz.

Sonunda kaldırmak istediğimiz makineyi seçebildik. Bu noktada quit diyoruz ve DC’yi ortamdan kaldırmak için remove selected server komutunu kullanıyoruz. Çıkan uyarıya Yes dediğimizde işlem gerçekleşiyor.

İşlem tamamlandıktan sonra 2 defa quit çekip komut ekranını kapatıyorum.

metadata clenaup işlemi bu şekilde. Şimdi kalıntıları da temizleyelim. Active Directory Users and Computers’u açıyorum. Domain Controllers kısmında sildiğimiz DC artık gözükmüyor. Server Manager’da Tools sekmesi altında Active Directory sites and Services‘ı açıyorum. Site’ımın altında, kaldırmış olduğum DC’yi bulup siliyorum.

DNS aracını açıyoruz ve kaldırdığımız DC’nin NS kaydını siliyoruz.

Böylece çöken Domain Controller’ı Active Directory ortamından Metadata Clenup işlemi ile temizlemiş olduk. Şimdilik hoşçakalın.

Selamlar. Geçen makalemizde çalışan bir Active Directory ortamında FSMO rollerini bir Domain Controller’dan diğerine transfer etmiştik. Fakat Primary DC’nin arıza yada benzer bir sebple erişelemez olduğu durumlarda bu transfer işlemini yapmak durumunda kalabiliriz. Böyle bir durumda seize işlemi yapıyoruz. Bu makalede de bundan bahsedeceğiz. Aşağıdaki gibi bir DC yapımız var.

Primary Domain Controller:

• IP:         192.168.1.10/24
• DGW:   —
• DNS:   192.168.1.10

Additional Domain Controller:

• IP:         192.168.1.20/24
• DGW:   —
• DNS:   192.168.1.10

Primary DC’ye erişimin kapanması durumunu simule etmek adına PDC’yi kapatıyorum.

Bu işlemi Additional DC’de yapacağım. Rollerin şu an hangi DC’de olduğunu teyit edelim. Kullanacağım komut netdom query fsmo.

ntdsutil komutuyla başlıyoruz.

roles yazarak devam ediyoruz.

Üçüncü komutumuz connections.

Bu kısımda şuna dikkat etmek gerekiyor. Seize işlemi sonunda FSMO rollerini hangi DC barındıracaksa o DC’yi isim.domain şeklinde belirtiyoruz. Aşağıdaki gibi komutu girelim.

Bu aşamada quit yazarak fsmo maintenance kısmına dönüyoruz.

Artık FSMO rollerini taşıyabiliriz. seize schema master komutu ile ilk rolü taşıyoruz. Emin misiniz diye soruyor, Yes diyerek geçiyoruz.

Bir süre beklettikten sonra Primary DC’ye ulaşamadığı için bir error satırı gelecek ardından rolü seize edecek. Kırmızı renkle gösterdiğim yerde schema master rolünün Additional DC’de olduğu görülüyor. Mavi kutulu yerlerde ise roller hala PDC’de. Şimdi onları da taşıyacağız.

Taşıyacağımız ikinci rol domain naming master. Bunu da seize naming master komutu ile taşıyoruz.

Sırada PDC Emulator rolü var. Bunu taşımak için sadece seize pdc komutunu kullanıyoruz.

seize rid master komutu ile bu rolü de taşıyoruz.

Son olarak seize infrastructure master komutuyla bu rolü de taşıyoruz.

2 defa quit çekerek ntdsutil’den çıkıyoruz ve başta yaptığımız gibi netdom query fsmo komutu ile rollerin Additional DC’ye geçtiğinden emin oluyoruz.

Böylece çalışmayan bir DC’den FSMO rollerini çalışan bir DC’ye aktarmış olduk. Bir sonraki makalede artık rolleri barındırmayan Primary DC’yi Active Directory yapısından kaldırma işlemini yapacağız. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalede Active Directory yapısı içinde bulunan FSMO rollerinin bir DC’den diğer DC’ye taşınması konusunu ele alacağım. Domain Controller server’ının upgrade edilmesi veya yük dengelemesi gerekmesi gibi durumlarda bu rolleri diğer bir DC’ye taşıyabiliriz. Bu rollerin ne olduğundan ve görevlerinden önceki makalemizde bahsetmiştik. Şimdi taşıma işlemine geçelim.

Taşıma işlemi sonunda roller hangi DC’de kalacaksa bu işlemleri o DC’de yapıyoruz. Öncelikle rollerin şu an hangi DC’de olduğunu öğrenelim. Bunun için Additional DC’ye gelip komut satırını açıyorum ve şu komutu yazıyorum.

netdom query fsmo

Gördüğünüz gibi rollerin tamamı şu an Primary DC üzerinde yer alıyor. Bunları Additional DC‘ye taşıyacağız. Additional DC’de Server Manager’da Tools altındaki Active Directory Users and Computers‘a tıklıyorum. Açılan pencerede domain’ime sağ tıklayıp Operations Masters‘ı açıyorum.

1 numara ile gösterdiğim kutuda Operations Master altında yazan DC, rolün şu an tutulduğu DC’yi ifade ediyor. 2 numaralı kutuda gösterdiğim DC ise, rolün transfer edileceği DC’yi temsil ediyor. Yani rolü PDC’den ADC’ye taşıyacağız. Öyleyse Change butonuna tıklayarak RID Master rolünü taşıyalım.

Şimdi PDC Emulator rolünü aynı şekilde taşıyalım.

Infrastructure Master rolünü de aynı işlemi yaparak taşıyoruz.

RID Master, PDC Emulator, Infrastructure Master rollerini bu şekilde taşımış olduk. Sırada Schema Master ve Domain Naming Master var fakat bunları farklı bir yolla taşıyacağız. Devam edelim.

Active Directory Users and Computers aracıyla işimiz bitti, bu pencereyi kapatıyoruz. Daha sonra Server Manager’da Tools altında, Active Directory Domains and Trusts‘ı açıyoruz. Bu pencerede Active Directory Domains and Trusts’a sağ tıklayıp Operations Master kısmında daha önce yaptığımız gibi rolü transfer ediyoruz.

Son olarak Schema Master rolünü transfer edeceğiz. Bunun için normalde gözükmeyen bir menüyü aktif edeceğiz. Komut ekranını açıyoruz ve aşağıdaki komutu yazıyoruz.

regsvr32 schmmgmt.dll

Daha sonra Başlat’ta Run kısmını açıp mmc yazıyoruz ve konsolu açıyoruz. Burada File kısmına tıklayıp Add/Remove Snapp-in‘e tıklıyoruz. Bu pencerede az önce aktif ettiğimiz Active Directory Schema‘ya tıklayıp Add diyerek sağ tarafa alıyoruz.

Tekrar konsola geliyoruz. Burada artık Active Directory Schema görünüyor. Üstüne sağ tıklayıp Operations Master diyorum. Fakat bir fark gözümüze çarpıyor. Schema’nın mevcut yeri ile taşıyacağım yer aynı gözüküyor yani ikisinde de Primary DC var. Halbuki taşıyacağım yerde Additional DC olmalıydı.

Bu aşamada şöyle yapacağız. Konsolda Active Directory Schema‘ya sağ tıklıyoruz ve bu sefer Change Active Directory Domain Controller‘a tıklıyoruz. Açılan pencerede rolün yeni sahibi olacak DC’yi seçip OK’liyoruz.

Tekrar konsola dönüp Active Directory Schema sağ tık, Operations Master şeklinde ilerliyoruz ve bu sefer az önceki çelişkili durumun düzeldiğini görüyoruz. Yani rolü taşıyacağımız yer Additional DC olarak gözüküyor. Aşağıdaki adımları izleyerek aynı şekilde rolü taşıyoruz.

Taşıma işleminin kontrolünü yapalım. DC’de komut ekranını açıp tekrar netdom query fsmo yazdığımda 5 rolün tamamının artık Additional DC’de olduğunu görüyorum.

Böylece Active Directory rollerini Primary DC’den domain içindeki başka bir DC’ye taşımış olduk. Bir sonraki makalemizde görüşmek üzere. Hoşçakalın.

Selamlar. Bu makalede Active Directory’nin yapıtaşı olan FSMO rollerinden bahsedeceğim. Bir forest yeni kurulduğunda bu 5 rolün hepsi default olarak Primary DC’de bulunur.

Bu rol Active Directory şema verilerini güncel tutar. Bu rolün olduğu DC’de yolunda gitmeyen bir durum oluşursa şema verilerinde değişiklik gerçekleşmez. Ayrıca şemaya müdahale edebilmek için Schema Admin grubunun yetkileri gerekir. Bunun yanında, şema veritabanı güncellemesi Schema Master rolü hangi DC’deyse bu DC üzerinden yapılır.

Bu rol yine default olarak Primary DC‘de bulunur. Yeni bir domain ekleme durumunda bu rol devreye girer ve forest’a eklenen domain’in mevcut yapıda var olup olmadığını sorgular. Bu rolün bulunduğu makine aynı zamanda Global Catalog‘a sahip olmalıdır. Hatırlarsanız domain kurulumu sırasında, Specify domain controllers capabilities ekranında Global Catalog vardı.

DC’nin kritik rollerinden biridir. Kerberos authentication protokolünün sağlıklı çalışması için Windows time service önemlidir. Ortamdaki client’lar domainde logon olduklarında sistem saatleri bu rol vasıtasıyla senkronize olur.

Ayrıca yapıdaki password değişiklikleri öncelikli olarak PDC emulator ile replike olur. Örneğin bir client, password’unu değiştirdikten hemen sonra giriş yapmaya çalışabilir. Bu rol olmasaydı client’ın giriş yapabilmesi için password değişikliğinin öncelikle diğer DC’ler ile replike olması gerekirdi. Bu durumu önlemek için DC, client’ın logon isteğini alır ve password’unu PDC emulatorün doğrulamasını ister.

Bunun yanında, örneğin bir client hatalı password girip hesabı kilitlendiğinde bu bilgi direkt olarak DC tarafından PDC emulator‘e gider ve burada işlenir. Yani PDC ile DC sürekli veri alışverişi yapar. Bu sebeple bu rolün güçlü bir makinede barınması önemlidir.

RID Master rolü, domaindeki tüm DC’lerden gelen RID havuzu request’lerini işlemekten sorumludur. Örneğin domain’de bir user oluşturduğumuzda RID Master hemen bu kullanıcı için bir Security ID (SID) ataması yapar ve bu SID benzersizdir, başka bir yere verilmez. RID Master DC’ye bunu sağlar. Ayrıca bir Active Directory yapısında 1 domain’de 1 tane RID master olur.

Bu rol domain’ler arasında bir nesnenin SID’ini ve ayırt edici adını güncellemekten sorumludur. Örnek vermek gerekirse, sistemdesk.com root domain’inde oluşturduğumuz bir user, child domaindeki bir gruba üyeyse ve biz bu userın email adresini root domainde değiştirirsek, bu değişikliğin child domainde de gerçekleşmesini infrastrusture rolü sağlar.

Selamlar. Bu makalede Active Directory yapısına ikinci bir Domain Controller kurulumu yapacağız. Foresttaki ilk Domain Controller, Primary Domain Controller oluyor demiştik. Fakat çeşitli sebeplerle Bu DC’ye erişim sıkıntısı yaşayabiliriz yada bir şekilde bu makine arızalandı diyelim. İşte yapıya eklediğimiz bu ikinci DC olan Additional Domain Controller, Primary DC’nin görevini üstleniyor. Yani bir nevi yedekli sistem olarak çalışıyor. Ayrıca Additional DC, Primary DC’nin yükünü dengelemek için de kullanılabilir. Bu da Active Directory yapısının daha rahat çalışması anlamına gelir.

Öyleyse kurulum öncesi mevcut yapımıza göz atarak başlayalım.

Elimizde 1 adet Windows Server 2019 işletim sistemli sanal makinemiz var. Bunu Active Directory Domain Services rolünü kurduk. Primary DC olarak yapılandırdık ve aynı zamanda bir DNS Server. Bilgisayar adını W2K19PDC olarak verdik.

1 adet de Client makinemiz var. Bilgisayar adını WIN10 olarak verdik. Bunun da işletim sistemi Windows 10 ve bu makine domain’e dahil edilmiş durumda. SISTEMDESK\User10 şeklinde oturum açtık.

IP’leri aşağıdaki gibi:

Primary DC

• IP:        192.168.1.10/24
• DGW:  –
• DNS:   192.168.1.10

Win10

• IP:       192.168.1.30/24
• DGW:  –
• DNS:   192.168.1.10

Şimdi 1 tane daha server VM oluşturuyoruz ve onun da adını W2K19ADC olarak veriyoruz. IP’leri de şu şekilde:

• IP:        192.168.1.20/24
• DGW:  –
• DNS:    192.168.1.10

Bu son kurduğumuz Additional DC olacak makineyi domain’e dahil ediyoruz, SISTEMDESK\Administrator şeklinde giriş yapıyoruz ve Active Directory Domain Services rolünü kuruyoruz. Bu adımı önceki makalede anlattığım için geçiyorum. Promote aşamasına geldik.

Bu adımda Add a domain controller to an existing domain seçeneğini işaretliyoruz ve devam ediyoruz. Bunu seçmemiz, ortamda var olan bir domain‘e yeni bir domain controller eklediğimiz anlamına geliyor.

Default first site name demiş. Şu an için tek site’ımız olduğu için bunu olduğu gibi bırakıyoruz. İlerde farklı site’larımız olacak.

Bir DSRM password belirliyoruz. Active Directory restore konusunda da bu gerekecek.

DNS Delegation kısmında bir değişiklik yapmıyoruz.

Replicate from kısmında şu an 2 seçenek var. Any domain controller seçildiğinde, yapımızda eğer başka DC’ler varsa hepsiyle replike olur. Şu an için zaten Primary DC dışında başka bir domain controller’ımız yok, bu da ikinci olacak. O yüzden burayı any seçerek devam ediyorum.

Database, Log ve SYSVOL için belirlenmiş yolu gösteriyor. Bir değişiklik yapmıyoruz.

İşlemlerin özetini gösteriyor. Next diyoruz.

Gereklilikler kontrol edildiğinde herşeyin uygun olduğu görülüyor. Install diyerek kurulumu başlatıyoruz. Kurulum bittiğinde restart atacak.

Makine açıldığında Server Manager’daki Tools’dan Active Directory Users and Computers‘e giriyoruz.

Bu ekrandaki Domain Controllers kısmında Active Directory‘ye eklediğimiz Additional Domain Controller‘ı görebilirsiniz. Users’da ise user10 isimli client’ın hesabı da gözüküyor. DC replike olmuş.

Selamlar. Bu makalede Active Directory rolünün kurulumunu yapıp bunu bir Domain Controller olarak konfigüre ettikten sonra Client’ı domain’e dahil edeceğiz.

Bu arada, bu ve sonraki örneklerde Windows Server 2019 ve Windows 10 işletim sistemlerini kullanacağım. İkisinden de 1’er adet base disk oluşturursanız VM kurulum süreciniz hızlanacaktır. Sık sık checkpoint almanız faydalı olur. Böylece kritik hatalarda VM’i baştan kurmak zorunda kalmazsınız.

İlk olarak Hyper-V içinde Active Directory kurulumunu yapacağım Windows Server 2019 işletim sistemli bir VM ve yanına da Windows 10 client makine kurduk. Virtual switch oluşturarak başlayalım.

Hyper-V Manager’da Virtual Switch Manager’a tıklıyorum. Açılan pencerede New virtual network switch ve sonrasında Internal’a tıklıyorum. Create Virtual Switch butonuna tıklıyoruz.

Bu pencerede Switch’e bir isim veriyoruz ve OK’e tıklayıp switch’i oluşturuyoruz. Bu switch’i şimdi her 2 makineye de takalım.

Aynı INTERNAL switch’i Windows 10 sanal makinesine de aynı şekilde takalım. Şimdi W2K19 makineye gelip IP’sini verelim. Control Panel içinde Network and Sharing Center’a gelip IP adresi ve DNS veriyoruz. DNS’i kendisi olsun. W2K19’a verdiğim IP 192.168.1.10 DNS’i de aynı.

Aynı şekilde Windows 10 makineye de 192.168.1.15 IP adresini verelim. DNS olarak ise W2K19’un IP’sini giriyoruz.

IP adreslerini verdiğimize göre rol kurulumuna geçelim. W2K19 makinesinde Server Manager’ı açıp Add Roles and Features kısmına tıklıyoruz.

Aşağıdaki görselde gördüğünüz kısma gelene kadar next diyerek devam edin. Bu ekranda Active Directory Domain Services‘ı seçiyoruz.

Active Directory Domain Services kutusuna tıkladığımızda bu rolle birlikte yüklenecek bileşenlerin gösterildiği bir pencere açılıyor. Buna Add Features diyoruz ve next tıklıyoruz.

Sonraki kısımları da next diyerek ilerliyoruz ve install butonuna tıklayarak kurulumu başlatıyoruz.

Rol kurulumu bittikten sonra bu makineyi bir domain controller haline getireceğiz. Kurulum bittiğinde pencereyi kapatmıyoruz ve Promote this server to a domain controller kısmına tıklıyoruz.

Bu aşamada ortamımızda hala bir domain yok. Bu yüzden, bir domain kurduğumuz için Add a new forest kısmına tıklıyor ve root domain name kısmına bir domain ismi belirliyoruz. Uzantısı .com veya .local olabilir fakat fazla uzun bir isim seçmemeye dikkat edin yoksa ileri seviye bazı konfigürasyonların belli yerlerinde soruna yol açabilir. Ben root domain name olarak sistemdesk.com yazdım.

Bu aşamada asıl önemli olan Domain Functional Level ve Forest Functional Level kavramları. Buna daha sonra değineceğiz. Çalışmalarımızda Windows Server 2019 kullanacağımız için şu an her ikisini de Windows Server 2016 olarak bırakmamız yeterli. Hemen altında Directory Services Restore Mode (DSRM) şifresi belirliyoruz. Bu şifreye Active Directory Backup & Restore konusunda ihtiyacımız olacak.

İlerki kısımlara next diyerek devam ediyoruz.

Bu kısımda Active Directory‘nin Database, Log ve SYSVOL lokasyonlarını belirliyoruz. Şimdilik default bırakabilirsiniz.

Yaptığımız konfigürasyonun bir özetini gösteriyor. Onaylıyorsak next diyoruz. Sonraki kısımda kurulum gerekliliklerinin tamamlandığını check ediyor ve install dediğimizde kurulum başlıyor.

This server was succesfully configured as a domain controller yazısını gördüğümüzde domainimiz hazır demektir. Otomatik restart attıktan sonra kullanmaya başlayabiliriz. Makinenin kapanıp açılması bu aşamada birkaç dakika sürebilir.

Makine tekrar açıldığında böyle bir oturum açma ekranı bizi karşılıyor. User kısmı Domain name\kullanıcı olacak şekilde ve belirlediğimiz Password’u  yazıp giriş yapıyoruz.

Son olarak bir kontrol edelim.

Böylece Domain’imizi kurmuş olduk. Sonraki kısa makalede Windows 10‘lu bir client‘ı bu domain’e dahil edeceğiz. Hoşçakalın.